logo

Nationaal kiezersonderzoek (NKO)

Het Nationaal kiezersonderzoek is in 1971 ontstaan als een gezamenlijk project van alle leerstoelhouders Politicologie in Nederland. De kern van het NKO bestaat uit een survey-onderzoek rond de verkiezingen voor de Tweede Kamer onder een representatieve steekproef uit de kiesgerechtigde bevolking van Nederland. In de vraaggesprekken wordt een groot aantal politieke opvattingen en prioriteiten, percepties van politieke verschijnselen, politieke gedragingen (waaronder uiteraard stemgedrag) en andere kenmerken van de respondenten vastgesteld, waardoor het mogelijk wordt om de ontwikkelingen in opvattingen, prioriteiten, percepties en gedragingen van het Nederlandse electoraat te bestuderen en onderzoek te verrichten naar (veranderingen in) verkiezingsuitslagen en kiesgedrag.
Meer informatie is te vinden op de website van het kiezersonderzoek
http://www.dpes.nl/ (Dutch Parliamentary Election Studies) en bij de onderzoeksbeschrijvingen van het CBS.
De NKO-bestanden zijn te verkrijgen via DANS onder de tussen haakjes vermelde studienummers.

Korte onderzoeksbeschrijving
Doelpopulatie

Nederlandse kiesgerechtigden

Soort onderzoek

enquête

Steekproefeenheid

tot 1981 persoon; van 1981 tot 1998 adres; 1998 persoon; 2002/2003 telefoonnummer

Entiteiten

personen

Steekproefkader

tot 1981 gemeentelijke kiesregisters; van 1981 tot 1998 geografisch basisregister / postafgiftepuntenbestand; in 1998 gemeentelijke bevolkingsregisters; in 2002 en 2003 een telefoonnnummerbestand van TNS-NIPO.
Vanaf 2006: CBS personensteekproefkader op basis van het GBA 

Steekproefmethode

tot 1981 tweetrapssteekproef: gemeenten en personen, met stratificatie naar gemeentegrootte; van 1981 tot 1998 drietrapssteekproef: gemeenten, adressen, personen (eerst jarige kiesgerechtigde); vanaf 1998 tweetrapssteekproef: gemeenten en personen, met stratificatie naar regio en urbanisatiegraad; er zijn in principe twee golven: vóór en na de verkiezingen; in 1981 waren er drie golven, in 1982 en 2003 één golf.
Vanaf 2006: zelfwegende tweetrapssteekproef: gemeente, persoon; gemeenten gestratificeerd naar coropgebied en interviewerregio

Verzamelmethode

computer ondersteunde mondelinge vragenlijst (CAPI); in 1998 ook een schriftelijke vragenlijst

Opdrachtgever

Stichting Kiezersonderzoek Nederland (SKON), tot 1989: Werkgroep Kiezersonderzoek

Frequentie

vanaf 1971 in principe vierjaarlijks: voor en na Tweede Kamerverkiezingen

Berichtgevers

proxi-interview niet toegestaan

NKO2012 Tweede Kamerverkiezingen 12 september 2012 (alleen na de verkiezingen)
(Persistent identifier: urn:nbn:nl:ui:13-93iu-8p)

 

Veldwerk

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)

Steekproefomvang 

2710 personen in netto steekproef

Respons

1677 personen (62%); drop-off vragenlijst: 1490 personen (55%)

NKO2010 Tweede Kamerverkiezingen 9 juni 2010
(Persistent identifier: urn:nbn:nl:ui:13-9x4l-vy)

Veldwerk

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) 

Steekproefomvang

eerste golf: 3943 personen; tweede golf: 2494 personen (respons 1e golf); drop-off vragenlijst: 2089 personen

Respons

eerste golf: 2494 personen (62%); tweede golf: 2153 personen (86%; 55% van oorspronkelijke steekproef); drop-off vragenijst: 1668 personen (80%; 42% van oorspronkelijke steekproef) 

NKO2006 (P1719) Tweede Kamerverkiezingen 22 november 2006

Veldwerk 

 Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)

Veldwerkperiode 

 10-31 oktober 2006  en 1-21 november 2006

Steekproefomvang 

 4000 personen

Respons 

 2806 personen (70%)

OUDERE NKO'S 

NKO'71 (P0131)
Tweede Kamerverkiezingen 28 april 1971

Veldwerk

N.V. v/h Nederlandse Stichting voor de Statistiek (NSS)

Veldwerkperiode

maart 1971 en mei 1971

Steekproefomvang

3330 personen

Respons

1e golf: 2495 personen (75%); 2e golf: 1980 personen (79% van respons 1e golf)

NKO'72-'73 (P0353)
Tweede Kamerverkiezingen 29 november 1972

Veldwerk

N.V. v/h Nederlandse Stichting voor de Statistiek (NSS)

Veldwerkperiode

november 1972 en augustus 1973

Steekproefomvang

4724 personen (panel: 1980 personen; verse steekproef: 2237 personen; jongeren: 507 personen)

Respons

1e golf: 3175 personen (panel: 1324 personen (67%); verse steekproef: 1526 personen (68%); jongeren: 325 personen (64%)); 2e golf: 2133 personen (67% van respons eerste golf)

NKO'77 (P0354)
Tweede Kamerverkiezingen 25 mei 1977

Veldwerk

Interact b.v.

Veldwerkperiode

maart 1977 en augustus 1977

Steekproefomvang

2758 personen

Respons

1e golf: 1856 personen (67%); 2e golf: 1434 personen (77% van respons 1e golf)

NKO'81 (P0350)
Tweede Kamerverkiezingen 26 mei 1981 (3 golven)

Veldwerk

Intomart b.v.

Veldwerkperiode

januari - februari 1981; april - mei 1981 en juni 1981

Steekproefomvang

3326 personen

Respons

1e golf: 2305 personen (69%); 2e golf: 1812 (79% van respons 1e golf); 3e golf: 1620 personen (70% van respons 1e golf)

NKO'82 (P0633)
Tweede Kamerverkiezingen 8 september 1982 (1 golf)

Veldwerk

Intomart b.v.

Veldwerkperiode

september - oktober 1982

Steekproefomvang

2472 personen

Respons

1541 personen (62%)

NKO'86 (P0866)
Tweede Kamerverkiezingen 21 mei 1986

Veldwerk

Inter\View

Veldwerkperiode

21 maart - eind april 1986 en 22 mei - eind juni 1986

Steekproefomvang

2772 personen

Respons

1e golf: 1630 personen (59%); 2e golf: 1357 personen (83% van respons 1e golf)

NKO'89 (P1000) Tweede Kamerverkiezingen 6 september 1989

Veldwerk

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)

Veldwerkperiode

15 juli - 5 september 1989 en 9 september - 13 november 1989

Steekproefomvang

3808 personen

Respons

1e golf: 1754 personen (46%); 2e golf: 1506 personen (86% van respons 1e golf)

NKO'94 (P1208) Tweede Kamerverkiezingen 3 mei 1994

Veldwerk

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)

Veldwerkperiode

5 maart - 22 april 1994 en 9 mei - 30 juni 1994

Steekproefomvang

3816 personen

Respons

1e golf: 1812 personen (48%); 2e golf: 1527 personen (84% van respons 1e golf)

NKO'89-'94 (P1209)
Panel 1989 - 1994

Veldwerk

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)

Veldwerkperiode

mei-juni 1994

Steekproefomvang

1506 personen (respons uit 1989)

Respons

875 personen (58%)

NKO'98 (P1415)
Tweede Kamerverkiezingen 6 mei 1998

Veldwerk

Instituut voor Toegepaste Sociale Wetenschappen (ITS)

Veldwerkperiode

30 maart - 5 mei 1998 en 11 mei - 4 juli 1998

Steekproefomvang

4207 personen

Respons

1e golf: 2101 personen (50 %); 2e golf: 1814 personen (86 % van respons 1e golf); 1199 personen hebben de schriftelijke vragenlijst ingevuld (66% van respons 2e golf)

NKO'94-'98
Panel 1994-1998 

Veldwerk

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)

Veldwerkperiode

mei-juni 1998

Steekproefomvang 

1527 personen (respons uit 1994)

Respons 

850 personen (56%) 

NKO2002 (P1628)
Tweede Kamerverkiezingen 15 mei 2002

Veldwerk

TNS-NIPO

Veldwerkperiode

18 april 2002 - 14 mei 2002 en 16 mei 2002 - 27 juni 2002

Steekproefomvang

90 gemeenten; 5791 personen

Respons

1e golf: 1907 personen (33%); 2e golf: 1574 personen (82% van respons 1e golf)

NKO2003 (P1628)
Tweede Kamerverkiezingen 22 januari 2003

Veldwerk

TNS-NIPO

Veldwerkperiode

alleen na de verkiezingen: 23 januari 2003 - 3 maart 2003

Steekproefomvang

63 gemeenten

Respons

1271 personen van de 1574 respondenten uit 2002 (81%) en 1287 personen uit de verse steekproef

Home / Onderzoek / Bronnen / Beknopte onderzoeksbeschrijvingen / Nationaal kiezersonderzoek (NKO)

Menu