logo

Grote verschillen tussen groepen in invulling van tijd

21 december 2017

Een week in kaart toont de meest recente tijdsbestedingsdata van Nederlanders.

De manier waarop Nederlanders hun tijd besteden zegt veel over hun interesses, mogelijkheden en beperkingen. Tussen 2006 en 2016 zijn Nederlanders hun tijd niet anders gaan besteden. Wel zijn er grote verschillen tussen groepen als het om de tijdsbesteding aan persoonlijke verzorging, betaald en onbetaald werk en vrije tijd gaat. Vrouwen besteden bijvoorbeeld 9 uur per week meer tijd aan het huishouden en zorgtaken dan mannen. Hoogopgeleiden besteden op weekbasis 5 uur en 25 minuten minder aan vrijetijdsactiviteiten dan laagopgeleiden. Voor het onderzoek Een week in kaart van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) zijn dagboekgegevens van meer dan 1.500 Nederlanders geanalyseerd.

Wekelijkse tijdsbestading

Continuïteit en verschillen

In Een week in kaart is 10 jaar teruggekeken. Hoewel er in deze periode veel is veranderd (o.a. een economische crisis en een terugtrekkende overheid) wordt de tijdsbesteding van Nederlanders vooral gekenmerkt door continuïteit. De tijd die er aan betaald werk, het huishouden en zorgtaken en onderwijs wordt besteed is tussen 2006 en 2016 bijvoorbeeld niet substantieel toegenomen. Ook hebben Nederlanders evenveel vrije tijd als 10 jaar geleden. Dit lijkt opvallend. Er zijn veel maatschappelijke zorgen over tijdsdruk. Een nadere analyse laat zien dat bepaalde groepen in de maatschappij wel degelijk veel tijd aan verplichtingen besteden. Hoger opgeleiden en mensen met kinderen besteden bijvoorbeeld meer tijd aan arbeid en zorg dan lager opgeleiden, jongeren en ouderen. De som van betaald en onbetaald werk (het huishouden en zorgtaken zoals boodschappen doen en de zorg voor kinderen) is het hoogst bij hoger opgeleiden en mensen met kinderen.

Meerderheid Nederlanders slaapt 8 uur

Uit het onderzoek blijkt dat 60% van de Nederlanders minimaal 8 uur per dag in bed doorbrengt. Tussen 2006 en 2016 is dit niet veranderd. Mensen besteden bijna 80 uur per week (en meer dan 11 uur per dag) aan persoonlijke verzorging (inclusief douchen en eten). Deze tijd is het meest schaars bij hoger opgeleiden, alleenstaanden en mensen met kinderen. Bijvoorbeeld: op weekbasis besteden vaders hier bijna 10 uur minder aan dan mannen van 65 jaar en ouder.

Grote man-vrouw verschillen tussen betaald werk en zorgtaken

Mannen en vrouwen besteden ongeveer een kwart van hun tijd aan betaald en onbetaald werk. De verdeling is verschillend: mannen werken meer en vrouwen besteden meer tijd aan het huishouden en zorgtaken. Het verschil is het grootst in gezinnen met kinderen. Op weekbasis werken vaders 18 uur meer en besteden ze 15 uur minder aan het huishouden en zorgtaken dan moeders. Op jonge leeftijd is er ook al een verschil zichtbaar. Bij de 12-19-jarigen besteden jongens hier 5 uur per week aan huishoudelijke taken, boodschappen en informele hulp, terwijl dit voor meisjes bijna het dubbele (9 uur per week) is.

Verschillen in tijdsbesteding

Meeste vrije tijd wordt besteed aan televisie kijken

Gemiddeld besteden mensen ongeveer 42,5 uur per week aan vrijetijdsactiviteiten. Binnen deze tijd wordt er bijvoorbeeld uitgerust (2 uur per week), gesport (1 uur en 45 minuten per week) en tijd aan sociale contacten besteed (8 uur per week). De meest populaire vorm van tijdsbesteding is media en ICT. Er wordt vooral veel televisie gekeken: gemiddeld 2 uur per dag.

Mannen hebben iets meer vrije tijd dan vrouwen: ongeveer 3 uur per week. In 2016 besteedden hoogopgeleiden op weekbasis minder dan 5 uur meer aan vrijetijdsactiviteiten. Deze verschillen zijn iets kleiner als scholieren en gepensioneerden buiten beschouwing worden gelaten, maar zijn ook dan nog zichtbaar.

Tijdsbestedingsonderzoek

Bovenstaande conclusies volgen uit de analyses van de meest recente tijdsbestedingsdata. Deze zijn gedurende 2016 en in samenwerking met het Centraal Bureau voor de Statistiek verzameld. Deze publicatie heeft als doel een globaal overzicht van de tijdsbesteding van Nederlanders te geven. Het komende jaar zal hier met verdiepende studies op worden voortgebouwd. Zo gaat het SCP na  in hoeverre de tijdsbesteding van mensen samenhangt met de kwaliteit van leven. Bijvoorbeeld, hoeveel tijdsdruk ervaren mensen en in welke mate hangt dit samen met de (kwaliteit) van hun tijdsbesteding?

Home / Nieuws / Grote verschillen tussen groepen in invulling van tijd

Menu