De Nederlandse samenleving verandert. Ze wordt diverser, maar ook ongelijker. Dat heeft gevolgen voor hoe mensen samenleven, elkaar vertrouwen en zich verbonden voelen met hun buurt en met de samenleving als geheel. Deze drie SCP-factsheets laten zien hoe divers Nederland is, hoe het staat met de sociale cohesie en welke rol ongelijke kansen, discriminatie en segregatie daarbij spelen. Samen bieden ze een actueel en feitelijk beeld van de stand van het samenleven in Nederland.
Hoe staat het ervoor met de sociale cohesie in Nederland?
Sociale cohesie is redelijk stabiel, maar niet vanzelfsprekend
De sociale cohesie in Nederland is de afgelopen jaren grotendeels stabiel gebleven. Veel mensen voelen zich verbonden met hun buurt en hebben vertrouwen in anderen. Tegelijkertijd zijn er duidelijke verschillen tussen groepen en wijken. Mensen met een hogere sociaaleconomische positie ervaren vaker verbondenheid dan mensen met minder kansen. Ook zien we dat maatschappelijke spanningen en onzekerheid over de toekomst het onderlinge vertrouwen onder druk kunnen zetten.
Hoe divers is de Nederlandse samenleving?
Diversiteit neemt toe, maar is ongelijk verdeeld
Nederland is in de afgelopen decennia steeds diverser geworden, onder meer naar herkomst, opleidingsniveau, leeftijd en leefstijl. Die diversiteit is echter niet overal gelijk verdeeld. In sommige buurten, scholen en werkomgevingen is de diversiteit groot, terwijl andere plekken juist relatief homogeen blijven. Diversiteit op zichzelf leidt niet automatisch tot meer of minder samenhang, maar vormt wel een belangrijke context voor hoe mensen elkaar ontmoeten en samenleven.
Sociale cohesie onder druk door ongelijke kansen, discriminatie en segregatie
Ongelijkheid en uitsluiting zetten samenleven onder druk
Ongelijke kansen, ervaren discriminatie en segregatie blijken belangrijke risicofactoren voor sociale cohesie. Mensen die structureel minder kansen ervaren of zich uitgesloten voelen, hebben minder vertrouwen in anderen en in instituties. Segregatie in wonen en onderwijs kan deze verschillen versterken, doordat groepen elkaar minder ontmoeten. Dit maakt het moeilijker om wederzijds begrip en verbondenheid te behouden.
Waarom dit onderzoek?
Gerelateerde publicaties
Hoe denken Nederlanders over sociale cohesie
Lees verderSociale cohesie en diversiteit in Nederland