Vertrouwen in de bijstand

Het SCP deed dit onderzoek omdat er in het beleid en de praktijk steeds meer vragen waren over de aansluiting van de Participatiewet op de werkelijkheid van bijstandsgerechtigden die niet kunnen werken. Vooruitlopend op een fundamentele herziening van de Participatiewet wilde het SCP inzicht geven in hoe de wet nu werkt, waar het knelt en wat dat betekent voor mensen die ondersteuning nodig hebben. 

Er is een behoorlijk grote groep bijstandsgerechtigden voor wie uitstroom naar betaald werk (nog) niet realistisch is, bijvoorbeeld door gezondheidsproblemen of andere beperkingen. Deze mensen blijven vaak zonder passende ondersteuning achter als het beleid vooral op werk blijft focussen, waar het huidige systeem op is ingericht. Dit heeft gevolgen voor hun kwaliteit van leven, maar ook voor de effectiviteit van het sociale stelsel in het algemeen. Dit rapport draagt bij aan het zichtbaar maken van deze urgente knelpunten. 

Dit onderzoek laat zien dat het huidige bijstandsbeleid — dat sterk gericht is op werk — niet genoeg oog heeft voor mensen die juist bijstand nodig hebben zonder in staat te zijn om betaald werk te verrichten. Hierdoor leven veel mensen langdurig in een situatie van onzekerheid en ervaren zij geen perspectief op verbetering. Door te onderzoeken hoe ondersteuning in de praktijk verloopt, biedt het rapport kennis die kan helpen bij het uitdenken van beleid dat beter aansluit bij deze groep.